MENU

विचार/अनुभूति

Ncell Axiata
chhaka panja

छोरी मात्र अँगालेर बस्दा मुखमा माड लाग्दैन

मिलन तिमिल्सिना/उज्यालो ।

काठमाडौं, पुस १० – बालबालिका काँचो माटो जस्तै हुन् । सानो छँदा जस्तो आकार बनाउन खोज्यो, भोलि त्यही स्वरुपका हुन्छन् । देश बनाउने ठाउँमा बसेका सुकिला मुकिलादेखि काँचो माटोको ईंटा बनाउने धुलेफुस्रे मान्छेहरुले पनि जानेबुझेको कुरा । तर दिनभर काँचो माटो डल्ला पारेर सग्ला ईंटा बनाउनेहरुलाई आफ्ना बालबालिकालाई आकार दिने फुर्सद छैन । काँचो माटोजस्ता भोलिका यी कर्णधार बालबालिका सग्ला ईंटाको थुप्रोमा खेल्दै धुलोमा रुमल्लिन बाध्य छन् । 

बालबालिकाको शिक्षा र स्वास्थ्यका लागि सरकारले वर्षेनी अर्बौं रुपैयाँ खर्च गर्छ । बालबालिकाकै लागि भनेर काम गर्ने संघसंस्था औंलामा गनेर पनि सकिँदैन । काठमाडौंका प्रायः सबै टोल र गल्लीमा यस्ता संस्थाका बोर्ड झुण्डिएका हुन्छन् । तर बालबालिकाको क्षेत्रमा काम गर्ने सरकारी र गैरसरकारी संघसंस्थाको काम कतिसम्म प्रभावकारी र फलदायी छ भन्ने कुरा थाहा पाउन टाढा जानै पर्दैन । काठमाडौं उपत्यकाका कुनै ईंटा भट्टामा पुगे हुन्छ ।

  • टेककुमारीले धर्तिमा पाइला टेकेको ४ महिना मात्रै भयो । आमा र बाबा देखेर खिस्स हाँस्न मात्र सक्ने अवोध टेककुमारीलाई तातोचिसो र भोकप्यास थाहा छैन । आमाले फुर्सद भएको बेला दूध चुसाए पेट भरिन्छ । बाबाले कमाएको पैसाले बाक्ला लुगा किन्न पुगे न्यानो हुन्छ । दिनरात काम गरेर बल्लतल्ल खर्च पुर्याउनुपर्ने आमाबालाई यो सबै थाहा भएर पनि टेककुमारीको पुरै रेखदेख गर्न फुर्सद छैन । काम खोज्दै काठमाडौं आएका उनीहरुले काखेछोरीलाई पनि सँगै ल्याएका छन् । काँचो ईंटा चांग लगाएर बनाएको झुप्रोमा चिसो छेक्न मुश्किल छ । आमा सबिना र बाबु राजकुमार रम्तेलले छोरीको ज्यानमा चिसो छिर्न नदिन जसोतसो प्रयास गरेकै छन् । अहिलेसम्म छोरीलाई दुःखबिरामले छोएको छैन । तर केही होला कि भन्ने आमाबाबुलाई निकै चिन्ता छ । 
  • सबिना र राजकुमारको छाप्रो नजिकै काम गर्छन्, राजकुमार र पार्वतीका दम्पती । ४ छोराछोरी घरमै छन् । डेढ वर्षको सानो छोरालाई लिएर काठमाडौं आएको केही दिन मात्रै भयो । उनीहरु पनि ईंटा बनाउने काम गर्छन् । बुवाआमाले काम गरिरहँदा डेढ वर्षका बालक सजान धुलोमा खेलेर बस्छन् । भोक लाग्ने बित्तिकै आमाको दूध त चुस्न पाउँदैनन्, नुवाई धुवाई त परको कुरा ।
  • सिन्धुली महादेवस्थानका मकरबहादुर र लक्ष्मी भोलनका पनि ५ सन्तान् छन् । घरखर्च जुटाउन धौ भएपछि उनीहरु कामको खोजीमा काठमाडौं निस्के । साथमा काखे छोरी र अर्को छोरीलाई पनि ल्याएका छन् । दिनभरी ईंटा बनाउने काम गर्दा सानी छोरीले अर्की काखे बहिनीलाई हेर्छिन् । छोरीहरुलाई बिरामी भए नभएको थाहा पाउनु त परको कुरा उनीहरुलाई राम्ररी खुवाउन पनि भोलन दम्पतीलाई फुर्सद हुँदैन ।
  • सिन्धुलीकै सुमन र निर्मला रम्तेलका एक वर्षिया छोरी सलिनालाई आमाको काख नै सबथोक हो । आमाको काख बसे भोक मेटिन्छ, आमाले च्यापेर बसे न्यानो भेटिन्छ । चिसो ईंटाले छेकबार लगाएको चिसो झुपडीभित्र रात कटाउन आमाबुवालाई त मुश्किल पर्छ, ती अबोध बालिकाले आमाको काखबिना कसरी न्यानो पाउनु । तर सितिमिति आमाको काखमा बस्न पाईंदैन । श्रीमानलाई ईंटा बनाउने काममा सघाउने निर्मलाले मन भएर पनि छोरीलाई धेरैबेर अँगाल्न पाउनुहुन्न । छोरी मात्र अँगालेर बस्दा मुखमा माड लाग्दैन । तैपनि यी जोइपोइले छोरीलाई चिसोले नभेटोस् भनेर हरसंभव कोशिस गरिरहेका छन् ।
  • रम्तेल परिवार नजिकै बसेर काम गर्ने रामेछापका मानबहादुर र रमिला अछामीको छोरीलाई भने चिसोले भेटिसकेको छ । माटोमा खेलेर हुर्केको २२ महिनाको काखे छोरोलाई त अहिलेसम्म केही भएको छैन । तर ६ वर्षिया छोरी स्वस्तिकालाई चिसोले सताएको छ । छोरीलाई उपचार गर्न गए ईंटा बन्दैन । र्इंंटा नबनाए चुल्हो बल्दैन । अलिदिन घाम ताप्न पाइन् भने छोरीलाई ठीक हुन्छ भन्ने आमाबाबुलाई विश्वास छ ।
  • ईंटा बनाउने काम गर्ने बाबुआमासँगै काठमाडौं आएकी रामेछाप गोठगाउँकी ५ वर्षिया कविता शार्कीले नुवाईधुवाई गर्ने मेसो समेत पाउँदिनन् । आफै मुख धुन जान्दिनन् । छोरीलाई मुख धुवाइदिने बेलासम्म ५ वटा ईंटा बनिसक्छ । ५ बटा ईंटा बनाउँदा ५ रुपैयाँ आउँछ । त्यही ५, ५ रुपैयाँ जम्मा गरेको रकमबाट घरखर्च चलाउनुपर्छ । 
  • सिन्धुली बेलघारीकी समिता रम्तेललाई पढेर ठूलो मान्छे बन्ने रहर छ । गाउँमा १ कक्षामा पढ्दै गर्दा उनी बाबुआमासँगै काठमाडौं आइन् । तर यहाँ पढ्ने ठाउँ छैन । काँधमा झोला भिरेर स्कूल गएझैं गरी यता उता दौडिन्छिन् । कक्षाकोठा नभेट्ने यो दौडाईले उनलाई कहाँसम्म पुर्याउँछ उनको बाबुआमालाई समेत थाहा छैन ।

यी त प्रतिनिधि बालबालिका मात्र हुन् । यस्ता सयौं बालबालिका काठमाडौंका ईंटा भट्टामा धुलो, माटो, हिलो र चिसोसँग खेल्दै अँध्यारो भविष्यमा रुमल्लिन बाध्य छन् । बुवाआमासँगै आएका कतिपय बालबालिका सकिनसकी काँचो माटो डल्ला पारेर ईंटा बनाउँछन् । काँचो माटो जस्ता उनीहरुलाई भविष्यमा सही ठाउँमा पुर्याउने उपयुक्त आकार बनाउन बुवाआमालाई फुर्सद छैन । अनि साना काखे बालबालिका चाहिँ धुलो र चिसोमा जोखिमपूर्ण जिन्दगी जिउन बाध्य छन् । 

आफ्ना छोराछोरीको भविष्य सम्झेर बुवाआमालाई चिन्ता छ । तर उनीहरु केही गर्न नसकेर विवश छन् । यी अवोध बालबालिकालाई आधारभूत शिक्षा र स्वास्थ्यको अधिकार दिनु उनीहरुका गरीब बुवाआमाको मात्र कर्तव्य हो र ? सबैलाई साक्षर, शिक्षित र स्वस्थ बनाउने दायित्व बोकेका सरकार र सम्बन्धित निकायले कहिलेसम्म आँखा चिम्लेर बस्ने ? 

 

प्रतिक्रिया दिनुहोस

सम्बन्धित सामग्रीहरु

  • प्रदेश नं. २ मा एमालेको मतपरिणाम, कमजोर लागे पनि यसकारण राम्रो

    प्रदेश नं २ को स्थानीय तहको परिणामले सबैभन्दा बढी नेकपा एमालेलाई हैरानीमा पारेको छ । चुनावअघि नेताहरुको अभिव्यक्ति सुन्दा लाग्थ्यो प्रदेश २ मा पनि एमालेले राम्रै नतिजा ल्याउला ।

  • दसैंमा परदेशीको चिठी

    आमाको कपाल ढकमक्क फुलिसक्यो होला । बुवाको अनुहार पनि चाउरिन थाल्यो कि ! बुवालाई घर व्यवहार चलाउन गाह्रो परेको छ होला । छोराले भनेजस्तो पैसा पठाएन भनेर मनले थकथकी मान्दै होला । सोच्नु हुँदो हो, अनि कहिलेकाहीँ त मेरो फोटो सुम्सुम्याउँदै भन्नुहुँदो हो यस्तै मात्र पैसा कमाउने भए विदेश नगएको भएपनि त हुन्थ्यो नि नाथु !

  • २ नम्बर प्रदेश समीक्षा : कांग्रेस पहिलो निश्चित, फोरमलाई प्रचण्डको सक्रियताले धोका !

    दुई नम्बर प्रदेशको स्थानीय तहको मतगणनाको परिणाम सार्वजनिक भइरहेको छ । अहिलेसम्मको मतपरिणामले दुई नम्बर प्रदेशमा प्रतिष्पर्धामा उत्रेका मुख्य ६ दल कोही पनि उत्साहित हुन सकेका छैनन् । दुई नम्बर प्रदेशमा कांग्रेस पहिलो हुने निश्चित देखिएको छ भने बाँकी स्थानका लागि दलहरुबिच प्रतिस्पर्धा भइरहेको छ ।

  • संविधान बनाउँदाको अनुभव : धारा पारित गर्दा पानी पनि खाइन

    लामो छलफल र संवादपछि घोषणा भएको नेपालको संविधान, ७० वर्षदेखिको नागरिकको चाहना र भावना पूरा भएको त्यो क्षण मलाई झल्झल्ली याद आउँछ । निकै गर्व लाग्छ त्यो क्षण सम्झँदा पनि । संविधान घोषणा नहुन्जेलसम्म संविधान घोषणा नगर्न धरै ठाउँबाट दबाब आयो ।

  • तेस्रो चरणको चुनावपछिको संकेत

    काठमाडौं, असोज २ – २ नम्बर प्रदेशका आठ जिल्लामा स्थानीय तहको तेस्रो चरणको चुनावसँगै संविधान कार्यान्वयन र राजनीतिक कार्यदिशाको बाटो थप फराकिलो बन्दैछ । राजपाको सहभागिता नै तेस्रो चरणको चुनावको सबैभन्दा महत्वपूर्ण पक्ष हो ।

सबै हेर्नुहोस
western union
nepali women
पछिल्ला समाचारहरु

सोसल मिडिया