MENU

विचार/अनुभूति

USAID

पानी थाप्दा बाल्टिन फाल्ने घरबेटी, एउटै तालिममा भेट्दा बोल्न सकिनन्

 गीता त्रिपाठी –

तिमीले हास्ँदा जुन हाँसी छोओस् धर्तीलाई ।

तिम्रो प्रेमको उपमा होस् बाँकी पिरतीलाई ।।

दुःखलाई तिम्रो घरको बाटो बिरानीहोस्  ।
तिमीलाई सधैँ सँधै फूलको सिरानी होस् ।।

खै कसरी–कसरी, काठमाडौंको बसाई पढाईबाट सुरु भयो । पढाईसँगै विवाह, केटाकेटी, सबैको चाँजोपाँजो उसै, कसरी भन्ने नै भएन । सजिलै सेटल भए जस्तो भयो । विवाह १६ वर्षकै उमेरमा भयो । चिनजान पहिलेदेखि नै  थियो । दिदीको देवर । उहाँले हात माग्नु भयो । बुबाले छोरी पढाउने शर्तमा विवाह गरिदिनुभयो । बुवालाई पहिलेदेखि नै छोरी पढाउनु पर्दछ भन्ने थियो । उहाँ श्रीमानले पनि पढ्ने मान्छेलाई रोक्नु हुन्न, पढाउँछु भन्नुभयो । म ढुक्क थिए पढ्न पाउँछु भन्ने ।कविता पहिलेदेखि नै लेख्दथेँ । ‘सरस्वती बन्दना’ मेरो पहिलो कविता । म अलिकति छन्दमा लेख्न खोजे । २०४३/०४४ साल अघिको कुरो हुनुपर्दछ । मैले किसानको जीवनबाट प्रभावित भएर कविता लेखे । सायद दिदीहरुबाट प्रभावित भए ।

बिहे गरेपछि पढ्न, पढाउन, सजिलै भयो । 

आइए पढ्दा पढ्दै विहे भएको हो मेरो । बिहेपछि हामी डेरामा बस्यौं । बिहान मेरो क्याम्पस । पानीको  समस्या उही त हो, काठमाडौंमा । पानी भरेर क्याम्पस जानु पर्ने । तर घरबेटीले मेरो बाल्टी यसरी सारिदिए, मैले मेरो क्याम्पस छ भने तर उनले ‘भए होस्’ भने । एकदमै तुच्छ तरिकाले । सारै नमज्जा लाग्यो । स्वाभिमान रोयो । सरेँ त्यहाँबाट ।

संयोगवश माइती नेपालको सुरुवात त्यही घरबाट भयो ।  अनुराधा कोइराला (माइती नेपालकी अध्यक्ष) दिदीले माया गर्नुहुन्थ्यो  । निकै संघर्ष गरेर यो संस्था खोलिएको हो । अनि दिदीले संस्थालाई अघि बढाउन तालिमको व्यवस्था गर्नु भएको थियो । 

उहाँले मलाई पनि बोलाउनुभयो  । त्यही घरबेटी पनि तालिममा आएका थिए । म बोल्न खोजे तर  उनीले  हिम्मत गरेनन् । बाचुन्जेल कसले के लैजान्छ र ? किन अरुको मन दुखाउने । मैले ती घरभेटी नबोले पनि उनको आँखामा ग्लानी र पश्चाताप मज्जैले पढेँ र देखे । 

सात वर्षको डेरापछि अहिले म आफ्नै घरमा छु र तर मलाई भाडामा बस्नेसँग कुनै भेद छैन । संवेदनाहरु आउँछन् । केही कुरा अरु भइरहेका हुन्छन् मनमा । ती कुराहरु नपत्याउने गरी मनमा कता कता बसिराखेका हुन्छन् । तुरुन्तै शब्दहरु बन्दैनन्, भावमा खेल्छन् । अब भएन अति हुन्छ..., अब त केही लेखौँ । त्यसपछि सुरु हुन्छ कविता लेख्न ।

मनमा छट्पटी हुने बितिकै तुरुन्त म लेख्दिन । गीत लेख्दा होस्, कविता लेख्दा होस् बाटोमा त्यसले  ‘हिट’ गरिरहेको हुन्छ । अरु काम गर्दा होस्, पढाउन जाँदा होस् वा आफू पढिरहदा होस् । एकत्रित हुन नसकेपछि मलाई थाहा हुन्छ की मेरो मन पानी बिनाको माछा झैँ छट्पटिरहेको छ । अनि म लेख्नु सुरु गर्छु । पहिलो  हरफ वा लाइन लेखे पछि म केही समय पर्खन्छु । त्यसलाई सही शब्द चयन गर्न । जसरी स्वस्थ्य शिशुको लागि स्याहार सुसार र आहार बिहारको ख्याल गर्नुपर्दछ । त्यसैगरी १० महिनै नभए पनि १० हप्ता, १०  दिन वा १० मिनेट यस्तै यस्तै... ।

जिन्दगीको यो रफ्तारमा आफ्नै गति हुन्छ । तर गति कहाँ र किन भन्ने भएन भने भिरमा फलेको फर्सी जस्तै भइन्छ । न यता न उता । हो, त्यसैले पहिला गति पहिल्याउनु पर्दछ । होइन भने त यो भिडमा मैले कसरी आफूलाई  गीता त्रिपाठी भनेर स्थापित गर्नु ।

उ बेला २२ जना छात्रा हामी । २२ मध्ये म सँगै कविता लेख्ने अरु पनि थिए । तर ती सब खै कहाँ गए ? सुरुवात गरेपनि निरन्तरता दिन सकेनन । कारण त्यहिँ हो गतिलाई पहिल्याउन नसक्नु । जीवनमा मलाई बाधा दिने कोही भएनन, या भनौँ ब्यवधानयुक्त प्रेम भएन, त्यसैले पनि मेरो गतिमा कहिल्यै कुनै अवरोध भएन ।

संघर्ष हिजो पनि थियो आज पनि छ । फरक यति हो परिवेश मात्र अलग छ । छोरी मान्छेले धेरै सीमा पार गर्नुपर्छ । हामी दिदी–बहिनी (देउरानी–जेठानी) असाध्यै  मिल्ने । त्यहि भएर पढाईलाई निरन्तरता दिन सजिलो भयो । म बिहान पढ्थेँ । उनी दिउँसो । यसैगरी हामीले आफूलाई अगाडि बढायौं । 

उनीले  पनि एमफिल गर्दैछिन् । म पनि पिएचडी गर्दैछु । छोराछोरी आफ्नै  रफ्तारमा पढ्दै छन् । बहिनी ( देउरानी) की छोरी छन् । छोरीको अभाव छैन । भनौँ, कुनै कुराको अभाव नै छैन । ब्राह्मण परिवारकी जेठी बुहारी म । घर भित्रै बसेर हुँदैन भनेर बिए पास गरेपछि आफै सक्रिय भए । आफैमा आत्मबल बढ्यो । केही गर्ने  । पिएचडीको चुली भेट्नु छ  । हरेक सिँढी मेरा लागि उत्तिकै महत्व र अर्थपूर्ण छन् । 

(कवियत्री गीता त्रिपाठीसँग दीपा तिमल्सिनाले गरेको कुराकानीमा आधारित ।)

प्रतिक्रिया दिनुहोस

सम्बन्धित सामग्रीहरु

  • यसकारण हात्तीपाईले बिरुद्ध औषधि खानुपर्छ

    विश्व स्वस्थ संगठनका अनुसार नेपाल पनि हात्तीपाइले रोगको जोखिम देशमा पर्छ । नेपाल सरकारले अभियानकै रुपमा बर्षेनी हात्तीपाइले बिरुद्धको औषधि खुवाउने गर्छ ।

  • सबै क्षयरोग सर्दैनन्

    क्षयरोग भन्ने बित्तिकै फोक्सोमा लाग्ने रोग भन्ने बुझिन्छ तर शरीरको नङ र कपालमा बाहेक सबै अंगमा क्षयरोग लाग्छ । क्षयरोगका किटाणुले पहिला आक्रमण गर्ने ठाउँ भनेको फोक्सो हो । शरीरमा माइकोब्याक्टेरियम ट्युबरकुलोसिस नामको सुक्ष्म जीवाणुको संक्रमणले क्षयरोग लाग्छ ।

  • धुवाँ धुलोबाट आँखालाई यसरी जोगाउनुहोस्

    काठमाडौंमा अहिले जताततै धुवाँधुलो बढेको छ । यसले वातावरणलाई त असर गरेकै छ नै । मानिसको स्वास्थ्यलाई पनि जोखिम बढाएको छ । धुवाँधुलोले आँखालाई झन् बढि असर गरिरहेको छ । आँखाको परेलामा धुलो जम्ने र त्यसले इन्फेक्सन गराउने गर्दछ ।

  • विश्वकप छनौट खेल्ने सम्भावना सकिएको छैन

    आजको खेलमा खेलाडीहरुले एकदमै राम्रो खेलेका छन् । आजको खेलमा हामीले धेरै सुधार्छौ भनेर अस्तीको खेल पछि भनेका थियौं, आज भनेजस्तो नै भयो । ज्ञानु (ज्ञानेन्द्र मल्ल)ले धेरै राम्रो खेलेका छन् । धेरै लामो समयपछि उसले आफूलाई फेरि प्रमाणित गरेर देखाएको छ ।

  • सियाम रिपको मसाज र नोम पेन्हको फसाद

    सियाम रिप । कम्बोडियाको नामी पर्यटकिय शहर । सियाम रिपमा अवस्थित विश्व सम्पदा सूचिको एक प्रख्यात दर्शनीय स्थल हो-एङ्करवात । यो विश्वविख्यात पुरातात्विक मन्दिरमा पुगेका जो कोहीले पनि बयान गरेर नथाक्ने ।

सबै हेर्नुहोस
Job Vacancy
Foreign Employment Banner
पछिल्ला समाचारहरु

मेरो पनि भन्नु छ

  • भारतले पाकिस्तान र बंगलादेशको सिमामा पर्खाल लगायो भने नेपालले पाउने भुपरिवेष्ठित देशको अन्तर्राष्ट्रिय अधिकार हनन हुन सक्छ । भारतको कदमले नेपालले आयात गर्ने सबै कुरामा भारतकै भर पर्नुपर्ने हुन सक्छ । त्यसैले सरकारले यो विषयमा अहिल्यैदेखि चनाखो बस्नु जरुरी छ ।

    ​रोशन राइ
  • राजनीति गरेँ भन्दैमा स्कुल तथा क्याम्पसमा आगो लगाउन पाइदैन । आफैले ज्ञान लिने ठाउँमा विनास गरेर के गर्न खोजेका हुन् विद्यार्थी संगठनले ।

    ​दिपा डिएच
  • बिबिसी नेपाली सेवाका प्रमुख रबिन्द्र मिश्र राजनितिमा आउने भन्दा खुसी लागेको छ । हाम्रो आशालाई निरासा नबनाइ दिनु होला । केहि गरेर देखाइदिनु होला ।

    ​लेखराज गिरी
सबै हेर्नुहोस

सोसल मिडिया