MENU

विचार/अनुभूति

Ncell Axiata
chhaka panja

यी हुन् एसएसपी छविलाल जोशीका चुनौती

विक्रम सिंह थापा (एसएसपी) - 

अहिले काठमाडौंको समग्र सुरक्षा प्रहरी नियन्त्रणमा छ । शान्ति सुरक्षालाई असर पार्ने खालका गुण्डा राज होस् या अरु अपराध, त्यो पूर्ण रुपमा नियन्त्रणमा छ । अवसर र चुनौतीको राजधानी काठमाडौं सुरक्षा अवस्था प्रहरी नियन्त्रणमा भएपनि प्रहरी भने सधैँ सचेत रहनुपर्ने अवस्था छ । कहाँ कतिखेर के हुन्छ भन्न सक्ने अवस्था छैन र कहिल्यै पनि हुँदैन ।

पछिल्लो समय संगठित अपराधको रुपमा ठूलो मात्रामा नेपालमा सुन भित्रिन थालेको छ । यस्ता संगठित अपराधलाई बेलैमा रोक्नु काठमाडौं प्रहरी परिसर प्रमुख एसएसपी छविलाल जोशीका चुनौती हुन् । त्यस्तै विभिन्न ‘हिडन’ अपराध छन् जुन बाहिर आउन सकेका छैनन् । त्यस्ता अपराधलाई पनि निर्मुल पार्नु अहिलेको मुख्य चुनौती हो । 

त्यस्तै संगठित रुपमा हुने गुण्डागर्दी पनि एउटा चुनौती हो । सामुदायिक प्रहरीको नेटवर्कको  प्रहरी मेरो साथी अभियानले आम नागरिक र प्रहरीबिच सामिप्यता बढाएको छ । तर यो अभियानले एक ठाउँमा समस्या पनि ल्याएको छ । यसको ज्वलन्त उदाहरण हो टोले गुण्डाले प्रहरी मेरो साथीको नामले संरक्षण पाउनु  ।

यो अभियानमार्फत प्रहरीसँग टोले गुण्डा मिलेर पैसा उठाउने गरेको देखिन्छ । यसलाई बेलैमा नियन्त्रण गर्न सकिएन भने भोलि डरलाग्दो रुप पनि बन्न सक्छ । त्यसकारण म नयाँ एसएसपीसाब छविलाल जोशीलाई यसतर्फ बेलेमा सोच्न पनि आग्रह गर्छु ।

कुनैपनि अपराधको कोपिला लाग्न दिनुहुँदैन । जसका लागि त्यसको जरै निमोठ्नुपर्छ  । होइन भने त्यसैबाट मान्छे डन बन्छ । कोही पनि एकै पटक डन बन्ने होइन, एकैपटक मान्छे ग्याङ्स्टर बन्ने पनि होइन । तरकारी बेच्नेसँग पैसा उठाउनु पनि गुण्डागर्दी हो, फ्रिमा बाल काट्नु पनि गुण्डागर्दी हो । राजधानीमा अहिले ठूला गुण्डा नभएपनि यस्ता टोले गुण्डाको भने बिगबिगी छ ।  

गुण्डा बन्नुमा ब्रोकन विण्डो थ्योरी लागु हुन्छ । फुटेको झ्यालको सिसा भन्ने सिद्धान्त यसमा लागू हुन्छ । एउटा घरको झ्यालको कुनै सिसा फुट्न थालेको छ भने त्यसलाई बेलैमा टाल्नु पर्छ । यदी टालिएन भने यहाँ मान्छे बस्ने रहेनछ भन्ने बुझेर अर्कोले पनि भोलिपल्ट ढुङ्गा हान्छ र अन्य सिसा पनि फुटाउँदै जान्छ । त्यस्तै बेलैमा टोले गुण्डालाई तह लगाउन सकिएन भने त्यसैबाट गुण्डा नाइके जन्मिन्छन् । ग्याङ् स्टार पनि त्यसै अन्तर्गत पर्छ ।

यस्ता अपराध तथा गुण्डागर्दी तह लगाउन प्रहरीले नयाँ थ्योरी अपनाउनुपर्छ । हामी ट्रेडिसनल पुलिसिङमा आधारित छौं । जसमा बर्दी सोअप पर्छ  । तर अबको प्रहरी अप्रेशन यतिले मात्र पुग्दैन । अब प्रहरीलाई एड्मिस्ट्रेटिभ क्लिनिकल सेन्सको आवश्यकता छ । 

डाक्टरले रोगीलाई निको पार्न  मेडिकल क्लिनिकल सेन्स प्रयोग गर्छ त्यस्तै प्रहरीले पनि एड्मिस्ट्रेटिभ क्लिनिकल सेन्सको प्रयोग गर्नुपर्छ । जसमा अपराधको जरै पत्ता लगाएर कारबाही गर्नुपर्छ । यसो गर्ने हो भने पक्कै पनि अपराधरहित काठमाडौं बनाउन सकिन्छ ।

अहिले धेरै प्रहरी अफिसर आउँदै गरेको विद्यार्थीको चुनावले पनि काठमाडौंमा प्रहरीलाई चुनौती बढेको भन्ने विश्लेषण गरेको छन् । तर त्यो म मान्दिन । चुनाव समय समय भइरहन्छन् । राजनीतिक विषय हो । यसलाई राजनीतिक र प्रशासनिक दुवै तरिकाले ट्रिटमेन्ट गर्नुपर्छ । यसमा सन्तुलित सुरक्षा रणनीति अपनाउन सक्ने हो भने सुरक्षा व्यवस्था बलियो हुन्छ ।  

तर राजनीतिक दबाबले प्रहरी अनुसन्धानलाई असर गर्ने र अपराधीलाई छोड्नु पर्ने भन्ने जुन खालको बुझाइ, म त्यसमा पनि विश्वास गर्दिन । 

राजनीतिक दबाबमा आएर अपराधीलाई छोड्नु पर्‍यो भनेर कुनैपनि प्रहरी अफिसरले भन्छ भने त्यो निर्लज्ज प्रहरी अफिसर हो, उसले आफ्नो निकम्मा लुकाउने काम गरेको छ ।  उसले आफ्नो कमीकमजोरीलाई छोप्नका लागि राजनीतिक नाम लिएर पन्छिने प्रवृति हो । 

कुनैपनि प्रहरी अफिसर राजनीतिक दबाबमा नपरी अघि बढ्ने हो भने नेता पनि पछि हट्छन् । यो प्रहरीले भनेको मान्दैन् त्यसकारण यसलाई भन्नु हुन्न भने नेताले बुझ्छन् । यो आवश्यकता पनि हो ।

त्यसकारण अपराध नियन्त्रण गर्न आफ्नो टिमलाई सही तरिकाले मोबाइलाइज गर्ने, कुनै प्रभावमा नपर्ने, स्वतन्त्र, निश्पक्ष, निर्भिक र निष्ठापूर्वक रुपमा काम गर्ने, जनता र मातृभूमि मेरा सर्वोपरी हुन् भन्ने सम्झिने, म जनताको सेवक हुँ भन्ने भावनाले काम गर्ने प्रहरी अफिसर सफल हुन्छ ।

यिनै कुरालाई ध्यान राखेर काम गर्ने हो भने एसएसपी छविलाल जोशी सफल हुनुहुन्छ र उहाँले यिनै कुरालाई ध्यान दिनुहुन्छ भन्नेमा म विश्वस्त छु । उहाँका लागि यो अवसर र चुनौती दुवै हो । 

(महानगरीय प्रहरी परिसर काठमाडौंका पूर्व प्रमुख तथा पूर्व प्रहरी वरिष्ठ उपरीक्षक थापासँग नारायण अधिकारीले गरेको कुराकानीमा आधारित)

 

प्रतिक्रिया दिनुहोस

सम्बन्धित सामग्रीहरु

  • संविधान बनाउँदाको अनुभव : धारा पारित गर्दा पानी पनि खाइन

    लामो छलफल र संवादपछि घोषणा भएको नेपालको संविधान, ७० वर्षदेखिको नागरिकको चाहना र भावना पूरा भएको त्यो क्षण मलाई झल्झल्ली याद आउँछ । निकै गर्व लाग्छ त्यो क्षण सम्झँदा पनि । संविधान घोषणा नहुन्जेलसम्म संविधान घोषणा नगर्न धरै ठाउँबाट दबाब आयो ।

  • तेस्रो चरणको चुनावपछिको संकेत

    काठमाडौं, असोज २ – २ नम्बर प्रदेशका आठ जिल्लामा स्थानीय तहको तेस्रो चरणको चुनावसँगै संविधान कार्यान्वयन र राजनीतिक कार्यदिशाको बाटो थप फराकिलो बन्दैछ । राजपाको सहभागिता नै तेस्रो चरणको चुनावको सबैभन्दा महत्वपूर्ण पक्ष हो ।

  • जसले आफ्नै बलबुतामा संविधानको उल्था गरे !

    झन्डै डेढवर्ष अघि एकदिन मित्र एकराज चौधरीले कुरा चुहाउनु भयो, 'मैले नेपालको संविधान थारु भाषामा उल्था गर्ने विचार गरे।' एकजना रेडियोकर्मी जसलाई म जहिले भेट्थे बिहानदेखि बेलुकासम्म रेडियो स्टेशनमै व्यस्त रहेको पाउँथे । त्यसैले मैले चौधरीको कुरालाई गम्भीरतापूर्वक लिइन ।

  • महिला हिंसा कम गर्ने अभियानमा लागेका पुरुष

    सेतो कुर्ता र धोती । काँधमा सेतै गम्छा । निधारमा ठाडो रातो टीका । टाउकोमा लामो टुप्पी, शिखा पारिएको । सिरहाको मझौराका गोविन्द यादव । देख्दा लागेको थियो, यी व्यक्ति गाउँको पूजारी वा धार्मिक अगुवा हुनुपर्छ । वा धर्म तथा परम्पराको नाममा बाँधिएको पात्र ।

  • दुर्घटनामा मृतकको नाम फरक परेपछि ...

    गाडी दुर्घटना कतै नहोस्, कहिले नहोस् । अप्रिय समाचार कहिले लेख्न नपरोस् । तर, यस्तो कामना गरेर मात्र नहुने । बेलाबेला दुर्घटना भइ नै रहेको हुन्छ । दुर्घटनापछि सामाचार त दिनै पर्‍यो । यो त पेशागत धर्म हो ।

सबै हेर्नुहोस
western union
nepali women
पछिल्ला समाचारहरु

सोसल मिडिया