MENU

विचार/अनुभूति

ujyaalo forign call inside

सर्पले टोकेको ठाउँमाथि बाँध्न हुन्छ कि हुँदैन ?

डा. शेर बहादुर पुन -

सर्पले टोक्ने बित्तिकै लौ खत्तम भयो भनेर डराउन हुँदैन । धेरै सर्पदंशका बिरामीमा यो साझा समस्या हुन्छ कि सर्पले टोक्यो कि अब केही हुन्छ भनेर आत्तिने । सर्प र सर्पको टोकाइको तरीकाले विष लाग्छ वा लाग्दैन भन्ने निक्र्यौल गर्छ । सर्पको विष मांशपेशीबाट रगत हुँदै रगतको माध्यमले मुटु र मस्तिष्कमा पुग्ने हुन्छ ।

कुनै टोकाई विषालु हुन्छ । कुनैले टोकेको भएपनि विष लाग्दैन । कहिले टोकेको जस्तो लागेपनि टोकेको चाहिँ हुँदैन ।

सबै सर्पले टोक्दैमा विष छोडिहाल्छ भन्ने हुँदैन । त्यसैले सर्पले टोक्ने बित्तिकै ज्यान जाँदैन । तर बिरामी धेरै आत्तिनु हुँदैन । त्यसैले साथमा हुने व्यक्तिले बिरामीलाई ढाडस दिनुपर्छ ।

सर्पले टोकेपछि विष लाग्यो वा लागेन भन्ने कुरा शरीरमा आएको परिवर्तनले पनि जान्न सकिन्छ 

घाउमा दाँतको चिन्ह हुन्छ ।
जीउ सुन्निन थाल्छ ।
छालाको रंग बदलिन्छ ।
झमझमाउने दुख्ने हुन्छ । 
बिरामीको मुखबाट फिज आउँछ ।
आँखा आधा बन्द हुन्छ ।
शरीर कम चल्न थाल्छ ।
श्वास प्रश्वासमा समस्या आउँछ ।

टोकाई कस्तो प्रकृतिको हो भनेर पहिचान गर्नको लागि स्वास्थ्य केन्द्र नै लैजानुपर्ने भएकोले पहिला प्राथमिक उपचार गर्नु नै उत्तम उपाय हो ।

प्राथमिक उपचार :

टोकेको ठाउँभन्दा माथि हलुकासँग बाँध्ने
बिरामीलाई सकेसम्म हलचल गर्न नदिने
टोकेको ठाउँलाई नहल्लियोस् भन्नको लागि काठले बाँध्ने
टोकेको भाग मुटुको तहभन्दा तल राख्नुपर्छ
सकेसम्म छिटो स्वास्थ्य संस्थामा लैजाने ।

सर्पले टोकेको ठाउँभन्दा माथि बाँध्नु हुन्छ कि हुँदैन ?

सर्पले टोकेपछि विष माथि नफैलियोस् भन्नका लागि बाध्ने चलन छ । तर बाध्ने तरिका मिलेन भने यो उपचार नभई गल्ती हुन जान्छ । टोकेको ठाउँबाट विष माथि नफैलियोस् भन्नका लागि ब्यान्डेजले हलुका बाध्नु राम्रो हो तर रगत सञ्चालनमा समस्या आउने गरी बाध्नु पटक्कै हुँदैन । रबर जस्ता कडा वस्तुले कसिलो गरी बाध्दा रगत सञ्चालन हुन पाउँदैन र कोषहरु मर्छ । धेरै लामो समयसम्म यहि अवस्था रहेमा बाधेको ठाउँभन्दा तलको भाग काट्नुपर्ने हुन्छ ।

सर्पले टोकेपछि गरिने गलत बानि 

मुखले चुस्ने - सर्पले टोकेको ठाउँमा मुखले चुस्नु चलचित्रमा देखाउँदा मात्रै राम्रो हो । वास्तविक जीवनमा मुखले चुस्यो भने घाउमा किटाणुको संक्रमण हुन्छ । 
टोकेको ठाउँमा ढुंगाले घोट्ने 
घाउमा भएको ठाउँमा काटेर हेर्ने वा काटेर फाल्ने
सर्पले टोकेको विष शरीरमा फैलने समय एकैनाशको हुँदैन, कुन ठाउँको सर्प र कुन प्रजातिको हो भन्ने आधारमा नै विष फैलने हुन्छ ।
पहाडि क्षेत्रमा हुने सर्पको विष सामान्य किसिमको हुन्छ, तर तराईमा पाईने सर्पको टोकाई धेरै नै खतरनाक हुन सक्छ । सर्पको टोकाईले विशेष प्रभाव पार्ने भनेको नसा, मुटु अनि मस्तिष्क नै हो । विशेषगरी गोमन र कोरेतजस्ता अति विषालु सर्पको टोकाईपछि बिरामीको ज्यान स्वास प्रस्वास प्रणलीमा समस्या आएर हुन्छ । 


(शुक्रराज टपिकल तथा सरुवा रोग अस्पतालका सुरुवारोग विशेषज्ञ डाक्टर शेर बहादुर पुनसँग सुजाता खत्रीले गर्नुभएको कुराकानीमा आधारित)

Mitsubishi

प्रतिक्रिया दिनुहोस

सम्बन्धित सामग्रीहरु

  • आलोचकलाई नै अलमल्याउने विज्ञ अर्थमन्त्रीको ‘वास्तविक’ बजेट

    मंगलबार अर्थमन्त्री डा. युवराज खतिवडाले संसदमा बजेट भाषण गरिरहँदा सत्तापक्षका सांसदको अनुहारमा पनि त्यति चमक देखिएन । शिक्षा, रोजगारी, कृषि, भौतिक पूर्वाधार, पर्यटन लगायतका केही आकर्षक कार्यक्रम घोषणा भैरहँदा ताली बजे पनि बजेट सकिएपछि भने बजेटलाई कस्तो भन्नेबारे पूर्व अर्थमन्त्री नै अलमलिए ।

  • सरकारका सय दिन : कुरा ठूला, खुट्टा लुला !

    कम्तीमा पनि सरकारले बितेका सय दिनमा सडकका खाल्डाखुल्डी पुर्न सक्थ्यो । काम भैरहेका ठाउँमा धुलो कम गर्न ठेकदारलाई बाध्य पार्न सक्थ्यो । काठमाडौंबाट नागढुंगा पुुग्ने, हेटौडा जाने जस्ता सयौं असजिला सडकलाई गिटी हालेर वा माटो पेलेर सहज बनाउन सक्थ्यो ।

  • ​कोरियामा धन देखेर मन हराएकाहरु

    हिजोआज दक्षिण कोरियामा रहेका नेपालीमाझ सामाजिक सञ्जालमार्फत नेपालीले नेपालीमाथि गरेको अमानवीय दुव्र्यवहारको चर्चा एकाएक चुलिएको छ ।

  • मुख्यमन्त्री शेरधन राईलाई खुल्ला पत्र

    सबैलाई एकजुट बनाउनुस् जनता छन् जागेका, हेर्न मन छ मिक्लाजुङ चढ्न पर्यटक ताँती लागेका । सुनसरीमा खेती सनपाट र केराको, खान पाइयोस् चामल डिहिटार र सेराको । लेगुवाका माछा गुद्रीमा बिकुन्, प्रदेश हाम्रो हेरी अरुले सिकुन् ।

  • ​कम्युनिष्ट मन्त्रीको सम्पत्तिमा दम्पती विवरण !

    हुन त उनी दाइजोका कट्टर विरोधी हुन् । बिहे पनि जनवादी ढंगले भएको हो । प्रगतिशील मान्छेको जनवादी बिहेमा दाइजो आउने कुरा भएन । तर बिहेको दिन नआएर के भयो ! श्रीमतीकै बाआमाले दाइजो दिनुपर्छ भन्ने के छ ? यो त परम्परावादी सोच भयो ।

सबै हेर्नुहोस
Skill Training
पछिल्ला समाचारहरु

सोसल मिडिया