MENU

विचार/अनुभूति

Ncell Axiata
sagun

मोटोपनले सन्तान नहुन सक्छ

डा. स्वस्ती शर्मा –

कुनै पनि परिवार नियोजनको साधन प्रयोग नगरेका दम्पतीहरुको विवाह भएको एक वर्षसम्म सन्तान भएन भने त्यस्तो अवस्थालाई बाँझोपनको अवस्था भनिन्छ । यो महिला र पुरुषमा बराबर हुन्छ । 

बाँझोपन दुई प्रकारको हुन्छ

पहिलो चरणको बाँझोपन–जन्मजात सन्तान जन्माउने क्षमता नभएको अवस्था नै पहिलो चरणको बाँझोपन हो । यो पुरुषको बिर्यमा शुक्रकिट कम हुनु वा नहुनु, महिलाको महिनावारीमा गडबडी, सेतो पानी बग्ने, हर्मोनको गडबडी, पुरुष अध्याधिक गर्मी ठाउँमा काम गर्नु आदि पहिलो चरणको अथवा प्राथमिक बाँझोपनको कारण हुन सक्छन् । महिलामा यो बाँझोपनको लक्षण सजिलै थाहा पाउन सकिन्छ तर पुरुषमा भने परीक्षण पछि मात्र थाहा पाउन सकिन्छ ।

दोस्रो चरणको बाँझोपन–पहिलो सन्तान भइसकेपछि दोस्रो सन्तान जन्माउन समस्या हुने । पहिलो सन्तान जन्माउँदा हुने संक्रमण, गर्भपतन गर्दा, महिलाको अण्ड नलीको मुख बन्द हुँदा यस्तो समस्या आउन सक्छ ।

गर्भनिरोधक चक्कीले बाँझोपन ल्याउँदैन

गर्भनिरोधक चक्की अथवा परिवार नियोजनको साधनको प्रयोगले बाँझोपन ल्याउँछ भन्नु भ्रम मात्र हो । गर्भ निरोधक चक्कीको कुरा गर्ने हो भने २१ दिनसम्म खाएर छोडेपछि महिनावारी पछि महिलाको प्रजनन अंगमा उत्पादन हुने हर्मोनहरु पहिलाकै स्थानमा फर्कन्छन् । तीन महिने सुईको काम पनि यस्तै नै हो । नरप्लान्ट तथा डिपोप्रोभेरा जस्ता साधनको प्रयोगपछि महिलाको प्रजनन् क्रियाकलापमा अवरोध हुन्छ । लगातार तीन चार वर्षसम्मको प्रयोग पछि यो पहिलेकै अवस्थामा आइपुग्न केही समय पक्का लाग्छ । तर यसको मतलव बाँझोपन नै हुन्छ भन्ने चाहिँ पक्कै होइन ।

मोटोपनले प्रजनन् क्षमतामा कमी ल्याउँछ

अहिले महिलामा धेरै देखिने समस्या भनेको पोलिसिस्टिक ओभरियन डिजिज हो, अण्डा समयमा नबन्ने समस्या । महिनावारीको १४ औँ दिनमा अण्डाशयबाट अण्डा निस्किएर फुट्ने प्रक्रियालाई यो समस्याले रोक्छ । अण्डाशयबाट परिपक्क अण्डा निस्कनलाई अवरोध हुने भएपछि बच्चा बन्ने सम्भावना पनि कम रहन्छ ।  यो सँगै मोटोपन भएको महिलामा थाइरोइड, मधुमेह भएको महिलाको प्रजनन् क्षमता कम हुन्छ । महिनावारी गडबढ हुने यो समस्याको पनि लक्षण हो । महिलाको पाठेघरको मुख बन्द हुनाले पनि बच्चा नबस्ने समस्या आउँछ ।

समाधान

बाँझोपनको प्रकार अनुसार यसको समाधान हुन्छ । पोलिसिस्टिक ओभरियन डिजिज छ डाक्टरको सल्लाह अनुसार महिनावारीको दोस्रो दिनदेखि औषधि प्रयोग गर्नुपर्छ । डाक्टरको निगरानीमा १४ औँ दिनमा अण्डा बाहिर निस्कने समयमा संभोग भएमा गर्भ रहन सक्छ । यसो गर्दा भएन भने कृत्रिम गर्भाधान गर्नुपर्छ । कृत्रिम गर्भाधानको दुई प्रक्रिया छन्, आइ ओ आई र टेस्ट ट्युब बेबी ।

महिलाको पाठेघरको मुख बन्द छ भने पाठेघरमा बच्चा बस्न पाउँदैन । पुरुषको शुक्रकिट अत्यन्तै कम छ भने यो अवस्थामा टेस्टट्युब बेबी विधिको माध्यमले बच्चा जन्माउन सकिन्छ ।

पुरुषको हकमा शुक्रकिटको संख्यासँगै शुक्रकिटको गति पनि हेर्नुपर्छ । गति कम भएमा औषधिको प्रयोग गर्न सकिन्छ । 

समस्या छ भन्ने शंका लागेमा

  • जोडिनै चिकित्सक कहाँ जाने, 
  • सकारात्मक सोचको विकास हुनुपर्छ ।
  • एक अर्कालाई सहयोग गर्नुपर्छ ।
  • व्यायाम गर्ने, आधा घण्टा पसिना आउने गरी हिँड्ने ।
  • चिया कफि कम खाने ।
  • सन्तुलित खाना खाने ।

(स्त्री रोग विशेषज्ञ डा. स्वस्ती शर्मासँग सुजाता खत्रीले गरेको कुराकानीमा आधारित)

 

प्रतिक्रिया दिनुहोस

सम्बन्धित सामग्रीहरु

  • ​केटा र केटीबीच विवाह कसरी जुराइन्छ ?

    ज्योतिष शास्त्रमा बिभिन्न कुराहरुको वर्णन गरिएको छ । हिन्दु धर्मशास्त्रहरुका अनुसार कुनै पनि केटा र केटीको विवाह गर्दा सम्बन्ध राम्रो हुन्छ कि हुँदैन भन्ने विचार गर्नुपर्छ । यस कुराको विचार ज्योतिष गणनाको आधारमा हुने गर्छ । कसरी केटा वा केटीको विवाह जुर्छ जुर्दैन थाहा पाउने गरिन्छ त ?

  • कुर्सी नपाउँदासम्म कुकुर बिरालालाई पनि ढोग्छन्, कुर्सीमा पुगेपछि मान्छे नै चिन्दैनन्

    घर झापा विर्ता शनिश्चरे हो । तर काठमाडौं बसेकै ११ वर्ष भैसक्यो । बानेश्वरमा सिलाईको काम गर्दै आएकी छु । झापाको भन्दा काठमाडौंको समस्या बढी देख्छु म त । मेलम्चीको पानी ल्याउँछु भनेको यतिका भैसक्यो आएको छैन । बाटोमा धुलोधुवाँले हिँडिसक्नु छैन ।

  • बम पड्काउनेले बुझ्न नसकेको यथार्थ

    देश चुनावको मुखमा छ । नेता, कार्यकर्तादेखि आमनागरिकलाई चुनाव लागेको छ । दलहरुको घोषणापत्र र नेताहरुले भाषणमा भनेजस्तो देशले छिटै काँचुली फेर्छ भन्नेमा नागरिकलाई विश्वास त छैन, तर चुनावले लामो समयदेखिको संक्रमणकाल अन्त्य गर्छ भन्ने आशा चाहिँ सबैमा छ ।

  • घर कुन दिशामा फर्केको राम्रो ?

    वास्तुशास्त्र अनुसार विभिन्न दिशाहरुको विभिन्न स्वभावहरु छन् । दिशाहरुको स्वभाव अनुसारका संरचनाहरु त्यस दिशामा बनाउनु राम्रो मानिन्छ । पूर्व दिशाबाट सूर्योदय हुने भएकाले यस दिशाबाट निकै राम्रो उर्जाहरु आउने मान्यता रहेको छ ।

  • तपाई मधुमेहको बिरामी हुनुहुन्छ ? भान्छामा छुट्टै खाना बनाउनु पर्दैन

    हिजोआज मानिस हिँड्न छाडे । विकासले जहाँतहाँ बाटो खुल्दा हिँडेर जाने ठाउँमा सवारी साधन प्रयोग हुन थाले । डेरीमा जाँदा क्यान र मान्छेलाई मोटरसाइकलले लैजान्छ । बसको प्रयोग हुन्छ । गाउँ गाउँमा चाउमिन, चाउचाउ, आलु चिप्स, तारेका खानेकुरा पुगे ।

सबै हेर्नुहोस
Joktantra
पछिल्ला समाचारहरु

सोसल मिडिया